Stomatologia zachowawcza

STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA poświęcona jest profilaktyce próchnicy zębów oraz leczeniu już powstałych ubytków próchniczych.

Próchnica zębów to proces polegający na demineralizacji i rozkładzie twardych tkanek zęba.

PRZYCZYNY:

Aby doszło do rozwoju próchnicy muszą jednocześnie zaistnieć cztery czynniki:

• bakterie

• cukry

• podatność zębów

• czas

Każdy z nich jest czynnikiem koniecznym, lecz nie wystarczającym samodzielnie, do powstania próchnicy.

Bakterie:

Głównymi bakteriami odpowiedzialnymi za rozwój próchnicy są paciorkowce. Bakterie te zdolne są do wytwarzania kwasów w wyniku metabolizowania cukrów (gł. kwas mlekowy). Zakwaszone środowisko ( pH poniżej 5,5) sprzyja demineralizacji szkliwa. Ponadto bakterie te uczestniczą w powstawaniu płytki nazębnej, która stanowi doskonałe środowisko dla rozwoju bakterii pierwotnie tlenowych a z czasem względnie beztlenowych.

Cukry:

Cukry są podstawą metabolizmu bakterii. Znajdują się w różnych pokarmach w różnych ilościach. Cukry występujące naturalnie w pokarmach mają niewielkie znaczenie dla rozwoju próchnicy. Większą rolę odgrywają rafinowane cukry sztucznie dodawane do pokarmów. Cukry różnią się swoim działaniem próchnicotwórczym. Najbardziej do jej rozwoju predysponują glukoza, sacharoza i fruktoza. Skrobia ma znikomy wpływ na rozwój próchnicy.

Substytuty cukru takie jak aspartam nie wywołują próchnicy.

Stężenie cukrów w ślinie jest bardzo zmienne i może się zmieniać w ciągu kilku minut nawet 100 000 razy.

Bakterie bytujące w płytce nazębnej reagują na zwiększone stężenie cukrów na trzy sposoby:

• przyspieszeniem metabolizmu

• skróceniem szlaków metabolicznych - metabolizm cukrów zostaje ograniczony tylko do glikolizy i wytworzenia kwasu mlekowego (co prowadzi do zakwaszenia płytki i demineralizacji twardych tkanek zęba)

• polimeryzacją cukrów i ich zmagazynowaniem poza komórką (tak powstaje lepki, nierozpuszczalny polimer glukozy mutan, który stanowi główny element spajający płytkę nazębną)

Podatność zębów:

Podatność na próchnicę jest cechą indywidualną. Zapadalność na próchnicę jest różna u różnych osób. Wynika to zarówno z predyspozycji genetycznych jak i warunków socjalnych. Dostarczanie wapnia i fluoru w okresie płodowym jak i w okresie wzrostu ma bardzo duży wpływ na podatność zębów na próchnicę.

Czas:

Aby doszło do powstania próchnicy trzy powyższe czynniki muszą zaistnieć jednocześnie długo w czasie. Nawet wysokie spożycie cukru przy podatnych na próchnicę zębach, nie musi prowadzić do rozwoju tej choroby. Warunkiem jest jednak częste i dokładne oczyszczanie zębów z pozostałości pokarmowych.

LECZENIE:

Zniszczona struktura zęba nie regeneruje się, jednak leczenie może powstrzymać postepującą próchnicę. Celem leczenia jest zachowanie zęba i zapobieżenie powikłaniom.

Wypełnianie zębów polega na usunięciu uszkodzonych tkanek zęba i umieszczeniu w ich miejsce materiału przeznaczonego do odbudowy zębów tj. kompozyt.

W przypadku bardzo zaawansowanego procesu próchnicowego dochodzi do zakażenia tkanek miękkich znajdujących się w zębie. Wówczas zachodzi konieczność leczenia kanałowego....